Congres Radboudumc: Access for all

Acces for all. Dat is het thema van het congres dat Radboudumc op 9 maart 2016 organiseerde ter gelegenheid van het vijfjarig bestaan van de afdeling Hearing & Implants. Tot nu toe worden elk jaar meer mensen geïmplanteerd en neemt het aantal patiënten in de nazorg dus ook toe. Hoe kan de kwaliteit van de geleverde zorg geborgd blijven?

Waar liggen de aandachtspunten voor de komende jaren? En wat draagt een CI nou daadwerkelijk bij aan de toegankelijkheid van de maatschappij? Deze vragen staan gedurende de dag centraal. Verschillende sprekers werpen vanuit hun eigen expertise en ervaringen licht op mogelijke antwoorden.

Radboudumc wil vooruitlopen in kwaliteit en zorg. De persoonsgerichte en doelmatige aanpak van de afdeling Hearing & Implants is daar een goed voorbeeld van. De afdeling plaatst honderd CI’s per jaar en heeft ruim duizend patienten in (na)zorg. Daarmee is het het grootste CI-centrum van Nederland.

Verantwoordelijkheden
Deze voortrekkersrol wil het ziekenhuis graag radboudumc_logobehouden, maar het realiseert zich ook dat dit
bepaalde verantwoordelijkheden met zich meebrengt. Op dit moment is het plafond bereikt en kan het centrum – net als diverse andere CI-centra – niet meer implantaties uitvoeren, terwijl het aantal mensen dat in aanmerking komt voor een CI blijft stijgen.

Het gevolg is dat de wachtlijsten in rap tempo groeien, en dat – zo stelt Leon van Halder, voorzitter van de Raad van Bestuur van Radboudumc in zijn openingswoord – is onacceptabel. Hij doet een beroep op alle CI-teams, professionals in de hoorzorg en zorgverzekeraars om hierover met elkaar in gesprek te gaan. Om zo tot oplossingen te komen die er niet alleen voor kunnen zorgen dat de wachtlijsten verdwijnen maar ook dat de (na)zorg aan het toenemende aantal patiënten gewaarborgd blijft.

Toegankelijkheid
Het succes van het CI staat op deze dag niet ter discussie, maar het blijkt zinvol om stil te staan bij de impact die slechthorendheid op mensen kan hebben. En wat een verbeterd spraakverstaan doordat iemand een CI draagt, dus kan betekenen. Uit alle presentaties die gedurende de dag de revue passeren blijkt eens te meer dat het CI – dat voor vrijwel alle patiënten een verbeterd spraakverstaan oplevert – een belangrijke bijdrage kan leveren aan de toegankelijkheid van de maatschappij voor mensen met gehoorverlies.

Een verbeterde toegankelijkheid heeft levert weer een positieve bijdrage aan de economie. Mensen met een implantaat kunnen immers beter functioneren, zijn minder vermoeid door hun slechthorendheid en hebben minder gezondheidsklachten als gevolg van eenzaamheid en onzekerheid. Maar niet altijd is het traject zonder haken en ogen.

Door het toenemende aantal implantaties, moet die nazorg wellicht anders worden ingericht

Soms blijkt de revalidatie langduriger dan verwacht. De eigen verwachtingen waren te hooggespannen of de omgeving van de patiënt gaat er na de operatie vanuit dat hij weer alles kan horen. Het belang van goede nazorg is dus onveranderd groot. Maar dat door het toenemende aantal mensen met een implantaat, moet die nazorg in de toekomst wellicht anders worden ingericht.

Kritisch kijken
Hetzelfde geldt voor de selectieprocedure. De afgelopen jaren zijn de criteria versoepeld waardoor mensen eerder in aanmerking komen voor een operatie. Is dat een goede ontwikkeling of moet hier juist kritischer naar gekeken worden? Is dat misschien een discussie die op gang gebracht moet worden om de wachtlijsten niet verder op te laten lopen?

Recente studies over bilaterale implantatie wijzen in de richting van significant beter richtinghoren met een tweede implantaat. Dat zou mogelijk betekenen dat er in de toekomst juist meer en niet minder implantaties zullen gaan plaatsvinden. Of moet er meer onderzoek gedaan worden naar het biomodaal horen en de verbeteringen die op dat vlak nog te behalen zijn?

Toekomst CI
Het congres brengt ons een aantal interessante invalshoeken, tal van onderzoeksresultaten en verschillende inzichten die wellicht een aantal handvatten bieden om het noodzakelijke gesprek over de toekomst van het CI levend te houden. Niet altijd komend de belangen van de verschillende betrokken partijen hierbij overeen. Maar weinigen zullen nog twijfelen over het feit of het CI echt zo’n belangrijke bijdrage levert aan het toegankelijker maken van de maatschappij voor doven en slechthorenden.

Weinigen zullen nog twijfelen over het feit of het CI echt belangrijk is voor het toegankelijker maken van de maatschappij

De wetenschap heeft zijn werk gedaan en laat in verschillende cijfers zien wat het CI iemand zoal oplevert. Wat minder duidelijk te zien is, is wat dat voor iemand betekent. De heer Mello Maaskant, vertelt het de aanwezigen in Nijmegen.

Er weer bij horen
Hij is al sinds zijn jonge jaren slechthorend. Terwijl andere jonge mannen op de dansvloer hun kans grepen om hun wang tegen die van hun meisje te leggen, hield hij altijd gepaste afstand. Hij moest zijn danspartner immers in de ogen kijken om haar te kunnen verstaan. Hij leerde ermee leven, studeerde medicijnen en werd huisarts.

In de besloten ruimte van zijn praktijk of zittend op de rand van het bed van een patiënt, kon hij gesprekken goed verstaan. Zo kon hij jarenlang zijn beroep met hart en ziel uitoefenen. Tot zijn gehoor zo slecht werd, dat het niet meer ging en hij met pijn in zijn hart vervroegd met pensioen ging. Steeds minder ging hij horen en steeds minder ging hij doen.

Tot hij een jaar geleden zijn CI kreeg. Graag had hij langer doorgewerkt. Dat blijft hem pijn doen. Maar hij ziet in dat hij nu weer mogelijkheden heeft die hij voorheen niet had. ‘Ik kan me weer tussen de mensen begeven omdat dat niet meer een moeilijke en vermoeiende omgeving is. Wat het CI voor mij betekent, is dat ik er weer bij hoor’, sluit hij zijn verhaal af.